Wat doet Tom

Onder invloed van die liefde begint Tom beelden en fantasieën over Z. te verzamelen en probeert hij ook steeds meer op hem te lijken. 

fantasie 
seks 
slapen 
kussen 
dingen zien die er niet zijn 
positief 
smachten 
willen 
hoofd 
geheugen 
opslaan 
vergelijken 
verlangend 
onzekerheid 
automatisch 
onthouden 
gelijkenis 
passen van
één zijn 
doorgaan 
niet stoppen 
dromen 

Subjectief weetje over Z.

Z. smaakte volgens Tom zoet als amandelmelk. 

-> associëren rond amandelmelk, amandelen, amandelbomen, melk, zoetigheid, smaak

amandelmelk - amandelen - alpro soya - licht verteerbaar - melk - koe - uiers 

amandelbomen - bloesems - lente -  Vincent Van Gogh -  schilderijen - penselen - bortstels - verf 

melk - koe - uiers - boer - boederij - weide - gras - grazen - mest - meststoffen - composthoop - groene vuilnisbak - vuilniskar - vuilnisbelt - fluovesten - recyclage 

zoetigheid - suiker - koffie - thee - koekjes - honing - bijen - bloemen - stuifmeel - imker - bijenkorf

smaak - zoet - zuur - bitter - zout - ziek zijn - geen smaak - tong - smaakpapillen 

Z. de magneet

Ik kon mijn ogen niet van Z. afhouden. Hij was als een magneet waar ik niet van weg te slaan was. Ik telde af naar de avond dat we samen sliepen. Het was de avond waarbij we in de stad waren getrokken en er op los feestten. Z. en ik besloten vroeger naar de hotelkamer te gaan. We zeiden minutenlang niks. Het enige wat ik deed, was naar hem staren wanneer hij zijn pyjama aantrok. Toch begonnen we wat te praten. Hij vroeg of ik al met een meisje had gevreeën. Ik loog, en zei ja. Hij vroeg hoe het was en vertelde dat hij het zelf nog nooit gedaan had. Onze conversatie werd nog vreemder wanneer hij me vertelde dat hij ervan droomde om ook met jongens te kussen. Ik was opgelucht, maar durfde hem niet zeggen dat ook ik dat droomde. Nog vreemder werd het, wanneer hij vertelde dat hij een stijve had op dat moment. Ik antwoordde dat ik het ook had. Einde conversatie.

De volgende dag hadden we een lange bootreis. Ik zat naast Z. en viel ‘per ongeluk’ in slaap op zijn schouder. Hij was ook aan het slapen, maar toch vroeg ik me af of hou dat zou merken.

Die avond was het opvallend dat enkel Z. en ik zo vroeg naar onze hotelkamer trokken. Weer zeiden we niet veel. Alweer wisten we van elkaar dat we beide een stijve hadden. Toen gebeurde het, hij pakte me vast, greep m’n hoofd en begon me hevig te kussen. Hij ging zo wild te keer dat ik niet besefte wat me overkwam. We hadden hemelse seks, het wist van geen ophouden. Maar ook hier kwam een eind aan. Opeens duwde hij zich van me af en liep naar z’n eigen bed toe. Ik hoorde hem slecht dromen. Het was de ergste nacht in m’n hele leven.

De volgende dag zei hij niks. We meden elkaar.

-> associëren rond een magneet, rond aantrekkingskracht?

Tom en zijn Z.

Tom leerde Z. kennen op de eerste CM-reis. Na de CM-reis vervaagt het contact met Z. Lanoye ontmoet Z. opnieuw in het college, afgekort 'het kot'. Nadat zijn liefde voor Z. gegroeid is op het kot, laait ze helemaal op in Zwitserland. Lanoye en Z. beginnen een spelletje: om beurten elkaar verrassen met een natte zoen. In het begin geniet Lanoye ervan, maar beseft dan dat het eigenlijk toch tot niets leidt. De sluimerende liefde komt tot een hoogtepunt. In het zesde jaar wordt een Romereis georganiseerd, maar die verandert in een Griekenlandreis door toedoen van Lanoye. Op die reis groeit de liefde, nu ook van de andere kant! Omwille van organisatorische redenen, moeten de leerlingen voor twee nachten in tweepersoonskamers slapen. Z. en Lanoye slapen samen. De eerste nacht verneemt Lanoye dat Z. ook masturbeert en dat Z. er soms van droomt om te vrijen met een jongen. Lanoye weet met zijn gevoelens geen blijf, maar voelt het verlangen naar Z. bloeien. Er gebeurt echter nog niets. Maar de tweede nacht is het raak: de twee jongens beginnen te vrijen. Jammer maar helaas, als Lanoye Z. wil pijpen, is het gedaan, het heiligdom stort in. Z. beseft dat hij toch geen homo is. Lanoye kan Z. niet uit zijn hoofd en uit zijn hart zetten, en blijft Z. achtervolgen, tevergeefs.
Het laatste hoofdstuk vertelt de huidige situatie van Lanoye.
Lanoye is buiten de wet om getrouwd met R., woont te A. en is zeer gelukkig. (Nadat hij het ook eerst geprobeerd heeft met meisjes en enkele andere jongens.) Het contact met Z. is geheel verbroken, toch vraagt Lanoye zich af hoe Z. zal reageren als hij het boek leest.

Foto's van een oude autoped

Hiermee reden Tom en zijn zus door de stad. (zie vorige post)

Anekdote en de vier generaties vrouwen

"Beeld: ik ben niet ouder dan vier en ik ben net in bad geweest. Mijn vader wikkelt een handdoek rond mijn lijfje, gooit mij over zijn schouder als een mummie en gaat zo de woonkamer binnen. Varkens te koop! roept hij terwijl hij met zijn hand op mijn bips slaat, lekkere varkens te koop! Iedere keer zijn zelfde grap, om de vier generaties vrouwen aan het lachen te brengen."

-> anekdote van toen hij nog heel jong was
-> de vier generaties vrouwen: 

• zus: De vijf jaar oudere zus van Tom (wiens naam niet genoemd wordt) is één van de vier vrouwen die hem in zijn eerste levensjaren sterk beïnvloed hebben. Zij is een typische oudere zus die zich uitermate zorgend en zelfs moederlijk gedraagt tegenover haar jongere broertje. Enerzijds vindt Tom al die aandacht heel leuk, maar anderzijds kijkt hij toch veel meer op naar zijn broers en kiest ook altijd partij voor hen, waar hij dan later spijt van heeft. p.11: Zij wuift hem uit als hij vertrekt naar A******** en spoort hem aan veel te schrijven.
  p.14: Sinds die dag beschouwde ze mij als haar persoonlijk bezit, een levende pop als enige bondgenoot in de strijd tegen drie veel oudere broers die haar pestten. Ze leerde me veters knopen, ze waste mij tot ik mijn eerste schaamhaar kreeg, ze zag er op toe dat ik goed leerde.
  p.15: Ik hurk neer vooraan op haar autoped (= gemotoriseerde step), met twee handen de stuurstang omklemmend. Zo stept ze me door de stad, apetrots op haar kostbare lading. En ik vrees niets. 
• Wieske: Wieske (Louise Penneman) is een vriendin des huizes die wanneer ze niet werkt of thuis slaapt, de hele tijd bij de familie Lanoye is. Pas op haar vijftigste trouwt ze en niet lang daarna sterft ze. Samen met haar gaat Tom elke week naar de film en met haar voert hij ook zijn eerste politieke discussies. Tom beschouwt Wieske ook als een grote zus. 
• moeder: De derde vrouw die een grote invloed had op Tom was zijn moeder. Zij is een oerdegelijke huisvrouw met een aantal vaste principes (vb. elke dag proper ondergoed). Ze is ook heel behulpzaam. Toms moeder speelt ook amateurtheater en laat Tom samen met haar repeteren waarbij hij de smaak van het theater te pakken krijgt.
  p.19: De derde vrouw was mijn moeder. Ze kreeg Tom op haar 35ste. Hij was een nakomertje.. Tom noemt zichzelf een einde-reeksje, het laatste lot van de uitverkoop, de winkeldochter van de familie Lanoye, maar zijn moeder protesteert hier tegen.
  p.20: Zij is de sterke hand, de roerganger van het schip familie. Haar bakens: plichtsbesef, werklust, gezonde kost en elke dag proper ondergoed. Haar leer is verwoord in heldere geboden, de meeste door overerving verkregen... Niemand komt tevergeefs aankloppen bij haar om hulp. p.21: Hij oefent samen met zijn moeder de theaterteksten.
  p.21-22: Hij helpt bij het koken en zijn moeder leert hem de namen van alle ingrediënten: Naamgeven is de schepping completeren. p.24: Ze verbrandt zich hevig aan kokende frituurolie. Ze lijdt veel pijn en ligt lange tijd in het ziekenhuis.
• Pit Germaine: Zij is de oudste zus van zijn moeder die na de dood van haar moeder de zorg voor het gezin op zich nam en daardoor niet getrouwd raakte. Zij was een inwonend dienstbode bij een rijke familie, maar kwam vaak op bezoek bij de familie Lanoye en was van alle verhalen en roddels op de hoogte, die ze dan ook overal vertelde. Zij was volgens Tom de uitvindster van "la racontage automatique" een niet te stuiten associatieve woordenstroom. Op haar zeventigste trouwde Pit Germaine uiteindelijk toch nog en op haar tweeëntachtigste sterft ze aan kanker.p.25: De vierde vrouw, de vierde generatie.
  p.25: Een knappe, pronte vrouw, mijn Pit Germaine. Een kop groter dan mijn moeder, maar grover van gezicht. De oudste dochter van een gezin van 12 kinderen, waarvan mijn moeder de jongste dochter was... Toen haar moeder stierf nam ze als oudste van twaalf kinderen de zorg voor haar familie over. p.26: Van de ene op de andere dag werd Pit Germaine moeder van een klein dozijn, en echtgenote zonder bruidegom... Toen haar broers en zussen de ene na de andere het huis had verlaten om te trouwen, bleef zij achter, te oud voor voos geflirt op de huwelijksmarkt, te jong om niets te doen. Ze werd inwonende dienstbode bij gegoede families in het Antwerpse. Haar reputatie bleef onbesproken, zijzelf kinderloos. Op haar zeventigste zou ze huwen, met een weduwnaar van 65. Ze bezit de gave van het gesproken woord vermeerderd met de kracht van een feilloos geheugen.
  p.27: Zij is de uitvindster van le racontage automatique. Een associatief kadaster dat duizenden levens omvat die nooit geboekstaafd worden dan in haar vluchtige parlando.
  p.31: Op 4 januari sterft ze; moeder: "Nu heb ik in mijn leven twee keer mijn moeder verloren". En: "Ze heeft gewacht tot de feestdagen voorbij waren, om ons niet tot last te zijn. Op oudejaarsavond heeft ze gezegd: ik moet mijn eten niet hebben, ik drink niet meer. En ze is gestopt met spreken. Drie dagen later was ze dood." 

Kartonnen dozen van de CM

Foto van een CM-kamp, misschien uit de jaren '70. Net zoals in het boek wordt er gebruik gemaakt van kartonnen dozen als reiskoffer. Sommige gezinnen hadden in die tijd geen valies en zo werd iedereen gelijk behandeld.

Gevonden op de site van de CM: http://www.cm.be/over-cm/geschiedenis/index.jsp

Foto van een kartonnen doos zoals die gebruikt werd op 'Preventieve Luchtkuren' van de CM, nu 'Kazou' geheten.

Gevonden op Flickr: https://www.flickr.com/photos/rc45/10497013923/in/photostream/

Betekenis van de titel

In het boek komen vier dozen aan bod, vandaar de titel 'Kartonnen dozen'.

De eerste doos is een kartonnen doos. Met een kartonnen doos als koffer is hij op reis geweest met mutualiteiten naar Zwitserland en naar Oostenrijk. De tweede kartonnen doos is een damesschoenendoos en bevat vooral de inwijding in het zogenaamde mysterie van de maatschappij. Hier wordt verteld over de homoseksuele ontwikkeling van het hoofdpersonage en over de geschiedenis van zijn lijdensweg in de humaniora. De derde kartonnen doos is een echte archiefdoos. In zes van deze archiefdozen rusten de herinneringen aan het middelbaar onderwijs. De persoonlijke contacten met de leraren worden beschreven, waarvan er drie (drie priesters) een sterke indruk hebben gemaakt op het hoofdpersonage. In deze derde doos worden ook de herinneringen aan Z. bewaard, de jongen waarop hopeloos verliefd is. De vierde doos is de doos die alle andere dozen overbodig maakt. Zij kan alles bevatten. Dit is de doos waarin de lezer zelf de geheime beelden uit zijn jeugd kan bewaren.

Bron: http://www.zoekboekverslag.nl/boekverslag_incach.php?gid=1697 

Woorden rond Monoloog

Monoloog <-> dialoog

Gesprek, drama, gevoelens, gedachten, toneel, auditie, stemmen, horen, luisteren, voorlezen, beweging, mond, spreken , kijken, techniek, terzijde, personen, informatie, communicatie, hulp, leegte, opvulling, uitspraak, alleen, alleenspraak, gemoedstoestand, beroemd, spelling, woorden, verdragen, omdraaien, hardop, verhaal, context, zoeken, Grieks, Terzake, vinden, tegel, voeten, kijker, denken, papier, schema, denkbeeldig, vragen, antwoorden, papier

Woordassociaties en beeldoproeping

Brainstorm

Alles wat in ons opkomt

-jezelf ontdekken
-liefde
-verleden
-anders bekijken van...
-levensgebeurtenissen
-periodes uit het leven
-herinneringen
-homoseksualiteit
-jaren 70
-banale Vlamingen
-CM
-priesters
-kartonnen reiskoffer
-opstapelen
-relaties
-mannen
-kleine kinderen
-jeugd
-uitstappen
-vaderland
-ardennen
-geboren en getogen
-dorpsgebeuren
-verliefdheid
-vertwijfeling
-humor
-vertedering
-nostalgie
-fantasie
-terugblik
-monoloog met jezelf
-terug in de tijd
-alledaagsheid
-schoenendoos
-twijfelachtig
-verdeeldheid
-satire
-overdrijving
-droog
-huwelijk
-toegeven aan buitenwereld
-vergelijken

specifieke beelden

-dozen
-opstapeling
-gelig papier, oude postzegels, oude 'ansichtkaarten', oude fotos
-zwart wit
-dorp met kerk, Vlaams dorp
-Ardennen
-vlees
-archief, overvol, uitsteeksels, opgestapeld papier
-boekenrekken
-dozen
-huisje
-vouwlijnen
-plakband
-oud hard karton
-beschadigd karton
-oud niet meer plakkend plakband
- oude blauwe autocars
-mama's en papa's, broers en zus, Vlaams gezinnetje
-kleine jongenjes in schooluniform
-stapelbed
-cm zegels
-speeksel en postzegel
-sjaaltje cm
-slagerij


Tom Lanoye

-haat homoboeken
-geen jeanet
-ontdekking geaardheid/experimenteren/was niet zeker
-controversiele uitspraken
-harde uitspraken
-laat niet veel aan de verbeelding over
-'vulgair'
-Sint-Niklaas
-vijfde kind
-middenstand
-slagerij
-geroemd in het buitenland
-vertalingen van boeken
-germanofiel
-gedichten, tijdschriften
-theater
-humo
-leuke literatuur
-eerste stadsdichter Antwerpen
-Antwerpen
-gevoelige maatschappelijke thema's, taboedoorbrekend

Personages

Tom

Tom is de hoofdpersoon van het boek en ook degene vanuit wiens perspectief het wordt verteld. Hij zit op een Christelijke jongensschool en gaat drie keer op reis, één keer met die school en twee keer met een verzekeringsorganisatie. Omdat hij de ik-persoon is kom je veel over hem te weten, maar door de manier waarop het boek geschreven is, lees je vooral  over zijn onbeantwoord liefde voor Z. Het boek focust op die liefde en je komt dus qua personage niet veel anders te weten over Tom dan de dingen die te maken hebben met die liefde, zoals dat hij best wel een beetje obsessief kan zijn en dat hij houdt van masturberen.

Z.
Z. is de liefdesinteresse van de hoofdpersoon, en daarom zie je hem door een nogal roze lens. Je weet niet of het beeld dat je van Z. hebt (vriendelijk, gespierd, slim, eigenlijk perfect), een accurate presentatie is van Z. 

Zus
Er wordt voor haar geen naam genoemd, je leert haar alleen kennen als de zus van Tom. Zij is voor hem een echte oudere zus, hij kijkt tegen haar op en kijkt met blijdschap terug op de tijd die ze samen doorgebracht hebben, zoals wanneer ze hem meenam naar school op haar step.

Moeder
Voor de moeder van Tom wordt ook geen naam gegeven. Wat je van haar hoort is zij een goede moeder voor Tom, wie hij mag helpen met koken en van wie hij erg houdt.

Wieske
Wieske was een vriend van de familie die wees werd en vlakbij kwam wonen. Voor Tom was ze zo goed als een zus, met wie hij altijd naar de bioscoop ging.

Pit Germaine
Germaine was de oudere zus van moeder, wie de ‘moeder’ werd van de familie toen hun ouders overleden (Tom’s grootouders). Zij is een echte roddeltante, die altijd verhalen aan het vertellen is.

De Mof
De Mof is een leraar van Tom op het Kot, de school waar hij heen gaat. De Mof is een strenge leraar, die er eigenlijk nogal uitziet als een NSB’er (daar komt ook de bijnaam vandaan). Hij vindt het leuk om leerlingen aan het huilen te maken.

De Jap
De Jap is een leraar die er nogal Japan’s uitziet, vandaar de bijnaam. Hij is een kettingroker, wat ook te zien is aan de staat van zijn auto. Hij is ook een strenge leraar.

Mussolini
Mussolini is een Nederlands leraar, die door Tom zeer bewondert wordt. Dit was de enige leraar die hij echt aardig vond en die heeft hem geïntroduceerd in de wereld van lezen en schrijven.

gevonden op: http://leesdossierelinepunt.blogspot.be/2013/06/kartonnen-dozen-tom-lanoye.html

Thema van het boek

Het thema van het boek is zoals Tom Lanoye zelf in de eerste regel al aankondigt “een banale liefde en haar vertederende kracht”. 

Fragment uit het boek

Toen ik er zeker van was dat iedereen sliep, begon ik aan de belegering van Zwitserland.

Ik startte voorzichtig, met ringetje gevormd door duim en wijsvinger. Maar hoe ik ook sjorde en trok, en van ringetje overging op vuist, en welke van mijn meest geliefde beelden ik ook projecteerde op het plafond van de blokhut, Zwitserland capituleerde pas toen ik, voor het eerst, een beeld fantaseerde. Een beeld waarbij Z. en ik, tegenover elkaar gezeten in een lege trein, voortraasden door een troosteloos landschap, rood als aardewerk. Z. trok zijn shirt uit, dook op me af, duwde me achterover op de groene simili-leren bank en liet mij drinken van zijn mond.

En Zwitserland viel.'

Reactie van Tom op kritiek

Filmpje

Kritiek op Lanoye

Filmpje

Artikel uit Humo (20/02/2007)

Interview met Tom Lanoye

Weetje

Het boek 'Kartonnen dozen' is een roman.

Biografie Tom Lanoye

BIOGRAFIE

27 augustus 1958: Wordt geboren in Sint-Niklaas; jongste van vijf kinderen.

• Lanoye is Een slagerszoon met een brilletje (1985) uit Sint-Niklaas. Daar ging hij ook naar het college waar hij o.a. les kreeg van Anton van Wilderode.

1976: Studeerde hij Germaanse filologie in Gent, waar hij promoveerde met een scriptie over het werk van Hans Warren. (De poëzie van Hans Warren : een thematische studie.)

• Tijdens zijn studies begint hij al met schrijven: hij publiceert in lokale bladen én in het Amsterdamse studentenblad Propria Cures, geeft gedichten uit in eigen beheer en maakt podia onveilig met zijn literaire probeersels.

1981: Samen met James Bordello (Peter Roose) schuimde hij vanaf 1981 de Gentse cafépodia af.

• In het zog van de Engelse “punkpoets” presenteerden ze zichzelf als ‘de Twee Laatste Grote Poëtische Beloften Van Net Voor De Derde Wereldoorlog’. Binnen een jaar schopten ze het van onaangekondigde optredens in Gentse studentencafés tot de Nacht van de Poëzie in Utrecht. (laatste optreden met James Bordello)

1982: Ondertussen was Lanoye lid geworden van het vrijzinnige en tegendraadse “taalminnend studentengenootschap” ’t Zal wel Gaan.

• Al snel was hij één der bezielers van de driejaarlijkse Geuzenprijs.

Januari 1982: Werd redacteur en verantwoordelijke uitgever van het nieuwe tijdschrift van ’t Zal wel Gaan, met de originele titel ’t Zwarte Gat.

• Hij zou er zijn eerste polemieken in brengen, een genre waarmee hij korte tijd later furore maakte in De Zwijger, het satirische blad van wijlen Johan Anthierens. Een selectie van deze polemieken verscheen als Rozegeur en maneschijn (1983). Uiteindelijk hield De Zwijger het maar vier nummers uit.
• Podia zullen steeds een belangrijke rol in Lanoye’s leven blijven spelen.

1982-1984: Performt Soloverzencabaret Jamboree in Vlaamse en Nederlandse zalen en gaat hij met De Zwarte Komedie op toernee.

1985: Publicatie van zijn prozadebuut Een slagerszoon met een brilletje.

• Een gastoptreden in hetzelfde jaar bij Sonja Barend betekende een doorbraak bij het groot publiek.
• Het succes van Ten Oorlog – een twaalf uur lange bewerking in verzen van acht stukken van Shakespeare – maakte dat hij ook in Duitsland uitgroeide tot een van de meest gevraagde auteurs van hedendaags drama.
• Er is werk van hem gepubliceerd of opgevoerd in meer dan tien talen.
• Andere hoogtepunten uit zijn oeuvre zijn de melancholische roman Kartonnen dozen, alsook Het Goddelijke Monster, dat samen met Zwarte tranenen Boze tongen de ultieme trilogie vormt over het uiteenvallende hart van Europa – België.

1992: Oprichting van de Naamloze Vennootschap ‘L.A.N.O.Y.E’ op, gespecialiseerd in ‘literair variété en afgewerkte producten’.

• Lanoye groeide van enfant terrible tot gevestigde waarde voor ‘alle vormen van teksten en schriftuur, zowel voor boeken, kranten, tijdschriften en andere drukwerken, voor toneelopvoeringen, cabaret- en zangvoorstellingen, dit alles onder eender welke vorm en in de meest ruime zin van het woord ‘(citaat uit de statuten van de in 1992 opgerichte naamloze vennootschap L.A.N.O.Y.E.).

1991: Bewerkte het theaterstuk “Komieken” van Trevor Griffiths voor het Mechels Miniatuurtheater.

1996: Lanoye en zijn Nederlandse vriend en Agalev-politicus René Los laten zich als eerste homokoppel registreren als samenlevers.

1997: Première bij de Blauwe Maandag Companie van ‘Ten oorlog’ . Het is een herschrijving van de koningsdrama’s van William Shakespeare waarin op z’n Vlaams, Engels en Nederlands wordt gescholden, gerapt en gedold. De trilogie kent, onder de titel Schlachten, succes in Duitsland en Oostenrijk: op het jaarlijkse Theatertreffen van Berlijn wint Schlachten de Innovationspreis.

2000: Bij de gemeenteraadsverkiezingen is hij kandidaat voor de groene partij.

2003: Lanoye wordt de eerste officiële stadsdichter van Antwerpen.

• In januari gaat de Duitse versie van zijn Mamma Medea in première in het befaamde Staatstheater van Hannover. Lanoyes ‘klankspel op rijm over cultuurclashes’ zal tenslotte ook op de theateraffiche prijken in Zuid-Afrika, Lanoyes tweede thuisland.

2004: Dat jaar schrijft hij twee toneelstukken.

• Diplodocus Deks. Triomf der archeologie werd geschreven in opdracht van Publiekstheater (Gent) en Koninklijke Vlaamse Schouwburg (Brussel), naar een idee van Domien Van Der Meiren. In diens regie ging het stuk in 2004 in première in Brussel. Het werd in dat jaar uitgegeven door Prometheus
• De Jossen. Val en revival der saamhorigheid werd geschreven in opdracht van Olympique Dramatique en Het Toneelhuis (allebei Antwerpen). Het ging in première in juni 2004 in de Bourla Schouwburg te Antwerpen in een eigenzinnige uitvoering door het toneelgezelschap. (Zie: De Jossen – Cobra.be)
• Beide teksten worden door uitgeverij Prometheus in één band uitgegeven.

2011: Het theaterstuk “Bloed en Rozen” van Tom Lanoye in een regie van Guy Cassiers kon rekenen op massale bijval op het prestigieuze theaterfestival te Avignon.

2012: Schrijft het Boekenweekgeschenk “Heldere hemel” voor de Nederlandse Boekenweek. Voor de eerste keer wordt dit geschenkboek  – in het kader van de Literaire Lente 2012 – aangeboden door de Vlaamse boekhandelaar. De totale oplage bedraagt 894.000 exemplaren waarvan er 61.000 bestemd zijn voor Vlaanderen.

2013: Lanoye wordt met “Les Boîtes en Carton‘ -vertaald door de schrijver Alain van Crugten- (Editions La Différence, 191 p) genomineerd voor le Prix Jean-Monnet de littérature européenne du département de Charente. Andere genomineerden zijn oa Julian Barnes en Amin Maalouf. Eerdere winnaars waren oa Claudio Magris, Jorge Semprun en Harry Mulisch.

• De laureaat van de Prix Jean Monnet wordt begin oktober bekendgemaakt. De prijs zelf wordt op 23 november uitgereikt tijdens een plechtigheid in Cognac.

2013: Aankondiging: De eerste samenwerking van Toneelhuis en Toneelgroep Amsterdam bestaat uit een bewerking van Tom Lanoye van het meest bekende stuk ter wereld, Hamlet. Regisseur is Guy Cassiers. Tom Lanoye is voor zijn bewerking vertrokken vanuit Hamlet op de stoep van zijn volwassenheid, een periode die bij iedere mens gepaard gaat met het leren verstandelijk lopen vanuit de eigen kracht. Het in twijfel trekken van de raad van naasten en derden. Alvast een pracht van een vondst is Hamlet te laten spelen door een vrouw. De titel van Lanoye’s bewerking luidt Hamlet versus Hamlet.

2014: Hamlet versus Hamlet gaat in première op 19 maart 2014 in de Stadsschouwburg te Amsterdam.

• Credits : Regie Guy Cassiers. Cast: Katelijne Damen, Abke Haring, Kevin Janssens, Johan Van Assche, Marc Van Eeghem, Chris Nietvelt, Gaite Jansen, Eelco Smits, Roeland Fernhout. Tekst van Tom Lanoye naar William Shakespeare. Kostuums: Tim Van Steenbergen. Geluid: Diederik De Cock.Dramaturgie: Erwin Jans. Scenografie: Ief Spincemaille. Lichtontwerp: Stefan Alleweireldt. Productie: Toneelhuis, Toneelgroep Amsterdam (NL).Coproductie: deSingel Internationale Kunstcampus.

Artikel uit Knack (10/04/2013)

Les boîtes en carton

Korte omschrijving van het boek

‘Dit is het verhaal van een banale liefde en haar verterende kracht.’ Zo begint Kartonnen dozen, Tom Lanoyes tweede roman, die in korte tijd is uitgegroeid tot een evergreen in de Nederlandstalige literatuur.
Enerzijds legt Lanoye de verslavingen en de valstrikken bloot van de grote, allesverterende jeugdliefde die iedereen kent uit ervaring. Anderzijds schildert hij zeer specifiek zijn eigen afkomst en opvoeding: de slagerswinkel van zijn vader, de vier vrouwen die hem hebben opgevoed, de katholieke school die probeert overeind te blijven in de stormen van de moderniteit, de bejaarde priesterdichter die een inspirerende leraar Nederlands blijkt te zijn, de turners waaraan de jonge auteur zich vergaapt, en de stripverhalen waaraan hij zijn ogen kapot leest. Zodoende legt Lanoye niet alleen zijn jeugd vast. Hij graaft de bronnen op van zijn schrijverschap, zijn voorliefde voor het theater en zijn eeuwige zoektocht naar schoonheid, liefde en literatuur.

Covers